درخت انجيلي
انجیلی درختی زیبا با قامتی بلند و به ۲۵ متر می‌رسد. برگهای انجیلی بیشترین توجه را به خود جلب می‌کند. برگهای جوان بنفش مایل به قرمز هستند بعد از آن در تابستان به رنگ سبز تیره و درخشان تبدیل می‌شوند و سرانجام در پاییز برگهای درخشان به رنگهای مختلف زرد پررنگ نارنجی سوخته و پررنگ و قرمز روشن خالص آشکار می‌شود و این تنوع رنگ مناظر زیبایی را ایجاد می‌کند و از این حیث این درخت برای ایجاد فضای سبز و همچنین جذب توریست در جنگلهای ما مناسب است. چوب انجیلی بسیارسخت است و از این حیث در زبانهای خارجی به چوب آهن معروف است.
اين درخت درنقاط مختلف شمال كشور به نامهاي گوناگون خوانده مي‌شود كه مي توان به "انجيلي" در نور، كجور، گرگان، "توتوي" درگيلان، "تفي" گرگان و طوالش، "سرآغاجي" در بين ترك زبانان آستارا، طوالش و مينودشت، "انجول" در بين فارسي زبانان مينودشت اشاره كرد.
به گزارش ايرنا نامهاي ديگر اين درخت نيز رامبورتل، زوند، آسوندار و اقچه قبين" گفته شده است.
از لحاظ گياه شناسي انجيلي، درختي پهن برگ و خزان‌كننده كه برگهاي پاييزه آن به رنگ قرمز زيبايي ديده مي‌شود و گل‌ها قبل ازبرگ ظاهر مي‌شود، است.
دراين زمينه دانشنامه گلستان مي‌نويسد: گل اذين درخت انجيلي داراي پايك كوتاهي است كه به‌صورت "كاپيتول" قبل از بازشدن برگ در اسفندماه بر روي ساقه همان سال ظاهر مي‌گردد و داراي ۲تا ۶گل مي‌باشد.
همچنين ميوه اين درخت كپسول خشك چوبي وتخم مرغي با دوتكه به قطر ده تا دوازده ميلي متر با داخلي صيقلي و خارجي خشن مي‌باشد كه درون هر يك دو دانه نامتقارن و قهوه‌اي رنگ ديده مي‌شود.
رنگ ساقه جوان درخت خاكستري بوده ولي درختان كهن برگ به رنگ تيره در مي‌آيند.
جوانه‌هاي آن از سه فلس سياه رنگ چرمي و خزي تشكيل شده‌است، برگ آن پايك- دار، نيم ريزان و با دمبرگي كوتاه به طول سه تا هشت ميلي متر مي‌باشد كه در دو سمت آن گوشوارك باريك ، كركدار و ريزاني قرار گرفته است.
رگبرگهاي آن شانه‌اي و در حدود ۶تا ۸جفت بوده و معمولا كمي فرو رفته به نظر مي‌رسد، در صورتي كه پشت برگ برجسته است وبرگ را موج دار نشان مي‌دهد دو روي برگ خزي و با تارها و كرك پوشيده شده و به رنگ خاكستري است.
در زمينه مشخصات اكولوژيكي و جنگل شناسي اين درخت دانشنامه گلستان مي‌نويسد كه درخت انجيلي نيمه روشن پسند و طالب اقليم معتدل ومرطوب است و با اين وجود در مقابل باد و برف و بوران و سرما مقاومت داشته و داراي سيستم ريشه‌اي سطحي است.
تكثير درخت انجيلي از طريق دانه، پاجوش، تقسيم ريشه و قلمه زدن امكان- پذير است كه قدرت توليد پاجوش از انواع ريشه جوش، يقه جوش، تنه جوش و همچنين خاصيت جوش خوردن و گره دار شدن در اين گياه چشمگير مي‌باشد.
چوب اين درخت سفيد مايل به سرخي بوده كه در آن چوب برون از چوب درون متمايز نيست و سخت و شكننده مي‌باشد.
چوب درخت سخت سنگين، گره‌دار، پيچ و تاب خورده كه مقاومت به پوسيدگي آن زياد بوده، مي‌باشد ولي ارزش صنعتي ندارد.
عمدتا از چوب درخت انجيلي به عنوان هيزم ، ذغال، پايه‌هاي حصاركشي و تيرهاي تونلي، تهيه تراورس‌هاي راه‌آهن، ادوات كشاورزي، واگن‌هاي قطار و ساختمان‌هاي چوبي استفاده مي‌شود.
همچنين از شاخه‌هاي زيبا و به هم خورده اين درخت در صنايع دستي و دكور- سازي استفاده مي‌شود.
در پايان گفتني است كه در فصول مختلف و بخصوص پاييز به دليل داشتن تلون برگي، درخت انجيلي زييايي خاصي دارد.